Kulturë

Yoko Ono, fëmija i oqeanit që ende ndjek paqen

Pas pothuajse gjysmë shekulli, artistja japoneze njihet zyrtarisht si ‘bashkëautore’ e “Imagine”, ikonës së pacifizmit. E veja e John Lennon vazhdoi aktivitetin e saj edhe pas vdekjes së burrit përmes veprave të saj.

U deshën 46 vjet, por më në fund Yoko Ono u rinjoh – siç kërkohej nga John Lennon – bashkautore e poemës së muzikës që është “Imagine”, një nga këngët më të famshme të të gjitha kohërave:

Imagine there’s no heaven / It’s easy if you try/ No hell beloë us./ Above us only sky

Këtë verë e regulloi Shoqata Kombëtare e Botuesve të Muzikës, në Amerikë, e cila merret me copyrightin e muzikës dhe lajmi paraqet një pjesë të marrëdhënieve komplekse që ishte martesa mes Yoko Ono dhe John Lennon.  E imët, flokë shkurtër, kapele, syze të errëta: Yoko Ono për shumë ishte vetëm gruaja e John Lennon. Në vitet kur Beatles ishin në krye të të gjitha tabelave, por që vendosi të shpërbëhej, shumë fansë të Fab Four e konsideronin atë “fajtore” të harmonisë së humbur në grup. Dhe gjithmonë ishte për “faj” të Yoko Ono nëse Lennon u kthye në një lloj muzike eksperimentale, larg në mendje dhe trup nga Liverpooli i tij. Por a është vetëm kjo Yoko Ono? Sot 84 vjeçare, shumë aktive në mediat sociale dhe jashtë tyre, Yoko Ono është shumë më tepër se veja e John Lennon.

Yoko Ono dhe John Lennon në shtëpinë e tyre në Angli, 1968.

Artiste, eksponent kryesor i lëvizjes Fluxus, muzikante e kulturuar dhe e rafinuar,  lindur në Tokio nga një familje shumë e pasur (babai bankier, nëna pianiste e afirmuar). “Fëmija e Oqeanit” do të thotë emri i saj – dhe nganjëherë Lennon e quante atë, ai i kushtoi shumë këngë duke përfshirë The Ballad of John dhe Yoko ose Dear Yoko. Pas viteve të vështira të luftës, në të cilën ajo do të njohë edhe urinë, Yoko Ono me familjen e saj shkon për të jetuar në SHBA dhe menjëherë është tërhequr nga jeta hipi. Artistë të avangardes, fotografë, muzikantë janë miqtë e saj dhe midis muzikës dhe artit ndan jetën e saj: Yoko Ono eksploron artin konceptual, admiron dhe realizon shfaqje, bën regji të filmave të shkurtër eksperimentalë. Fillon të njihet në qarkun e galerive ndërsa jeta private është një ngritje dhe ngritje shqetësuese: ajo martohet me një kompozitor japonez nga i cili më pas divorcohet, më pas me një amerikan, me të cilën ka një fëmijë (vajza e saj Kyoko do të rrëmbehet nga babai, i cili u bë një lloj fundamentalisti i krishterë: artistja do ta takonte atë përsëri vetëm në ’98). Por gjatë dimrit të vitit ’66, gjatë një shfaqje në Londër, Yoko Ono takon John Lennon: në vitin ’69 u martua, gjashtë vjet më vonë (dhe pas disa aborteve të dhimbshme) lindi i vetmi djalë, Sean. Të shtatëdhjetat janë shumë intensive për çiftin: Yoko Ono përqafon një aktivizëm dhe një pacifizëm që menjëherë pushton edhe këngëtarin e ish-Beatles dhe ne të gjithë i njohim protestat e tyre paqësore, duke përfshirë edhe shtratin, një lloj sit -in në hotele ku qëndronin çifti dhe ku shkonte shtypi. Gjërat nuk janë gjithmonë të mira. Yoko Ono është shumë e shqetësuar dhe e pavarur: vazhdon të kërkojë vajzën e saj, krijon shfaqje dhe instalime, udhëton. Të dy ndahen, argumentojnë, pastaj pajtohen dhe kur Mark Chapman vret më 8 dhjetor 1980, John Lennon, John dhe Yoko ishin duke punuar për Walking on thin ice, një këngë e re e shkruar nga gruaja.

Yoko Ono pas vdekjes së burrit të saj vazhdoi jetën si artiste dhe aktiviste e të drejtave të njeriut për gratë dhe komunitetin LGBT. Duhej shumë kohë – miti i Lennonit, dhimbja e vdekjes, fama e Beatles-it, duhej të kalonin në vendi të dytë – sepse bota e artit po i jep rëndësinë që i ka takuar Yoko Ono.

Ju nuk keni ndalur kurrë së komunikuari, Yoko Ono:

Unë interesohem për çdo gjë, po aq, çdo ditë.  Jam e dashuruar me jetën, botën, në çdo moment.

 

 

admin

Artikujt e tjetrë